هنر نیوز - آخرين عناوين :: rss_full_edition http://www.honarnews.com/ Fri, 12 Jun 2026 09:58:25 GMT استوديو خبر (سيستم جامع انتشار خبر و اتوماسيون هيئت تحريريه) نسخه 3.0 http://www.honarnews.com/skins/default/fa/normal/ch01_newsfeed_logo.gif تهیه شده توسط هنر نیور http://www.honarnews.com/ 100 70 fa نقل و نشر مطالب با ذکر نام هنر نیوز آزاد است. Fri, 12 Jun 2026 09:58:25 GMT 60 گروه «میراث» در فرهنگسرای نیاوران روی صحنه می‌رود http://www.honarnews.com/vdcawona.49nuu15kk4.html کنسرت گروه موسیقی «میراث» به خوانندگی بامداد فلاحتی ۲۶ و ۲۷ شهریور ماه به مناسبت روز بزرگداشت شعر و ادب پارسی در فرهنگسرای نیاوران برگزار می‌شود.  آرش قاسمی آهنگساز، نوازنده عود و سرپرست گروه میراث خواهد بود. همچنین این کنسرت با حضور میلاد بیات: نوازنده کمانچه، اشکان پورفرخی نوارنده دف و ادوات کوبه ای، سهیل حسنوی: نوازنده سنتور، تورج زادپور: نوازنده تار، امین رحیمی:نوازنده نی، عمران فروزش:نوازنده تنبک و دف در دو بخش همایون وشور برگزار خواهد شد. اجرای تصانیفی چون «عاشقی برمن» و «لیلی و مجنون» با آهنگسازی سرپرست گروه و همچنین «باز فرود آمدیم» و «دولت عشق» از زنده یاد استاد جلال ذوالفنون که همگی برگرفته از اشعار حضرت مولانا و همچنین قطعات بی کلامی چون زیرکش سلمک و چهار مضراب و تکنوازی و دونوازی اعضای گروه موسیقی میراث از برنامه‌های این گروه به منظور بزرگداشت روز شعر و ادب فارسی خواهد بود. قطعه زیبای کاروان که بارها با صدای بامداد فلاحتی در صدا و سیما پخش شده نیز قرار است در این دوشب برای علاقمندان به موسیقی اصیل ایرانی اجرا شود. از اجراهای گروه موسیقی میراث می‌توان به بخش جنبی بیست و هفتمین دوره جشنواره موسیقی فجر و بخش جنبی بیست و نهمین دوره جشنواره موسیقی فجر، کنسرت بزرگداشت جشن جهانی نوروز سالن اندیشه، اجرا در خانه اندیشمندان علوم انسانی، همایش خلیج فارس، سومین همایش وحدت و انسجام ملی جوانان ایران اسلامی در بندرعباس، اجرا در همایش جهانی شدن و بنیاد ملی نخبگان در سالن اجلاس سران کشورهای اسلامی، اجرا در انستیتو ایوزوف در آلمآتی دانشگاه کورمانقزی و تالار فرهنگ و هنر و دانشکده هنر شهر آستانه قزاقستان، اجرا در شهر تاشکند ازبکستان و ... اشاره کرد. از این گروه آلبوم موسیقی اشعار حضرت مولانا همچنین آلبوم‌های پروین اعتصامی و خیام و میرزا عبدالله در دست انتشار است. بر اساس این گزارش، کنسرت گروه میراث پنج شنبه و جمعه ۲۶ و ۲۷ شهریور ماه ساعت ۲۱ در سالن خلیج فارس فرهنگسرای نیاوران برگزار می‌شود. ]]> Tue, 15 Sep 2015 09:47:12 GMT http://www.honarnews.com/vdcawona.49nuu15kk4.html برنامه «من و سازم» میزبان «پیتر پیرحسینلو» می‌شود http://www.honarnews.com/vdcamana.49nua15kk4.html مؤسسه فرهنگی هنری آپ‌آرت‌مان در دومین برنامه از مجموعه برنامه‌های موسیقی «من و سازم» غروب جمعه ۲۷ شهریور میزبان پیتر پیرحسینلو خواهد بود.  پیرحسینلو در این اجرا تحت عنوان«سیگنال» مجموعه‌ای از تجربیاتش را در قالب صدا و موسیقی عرضه می‌کند. وی با استفاده از ساز، کامپیوتر و ابزارهای الکترونیکی سعی در به اشتراک گذاشتن فضای ذهنی خود با مخاطبان خواهد داشت. این اجرا تحت تاثیر موسیقی تجربی، موسیقی محلی ایران، هنر بداهه و نقاشی انتزاعی خواهد بود و برای علاقه مندان به موسیقی مدرن فرصت خوبی است تا در این اتفاق تازه و منحصربه فرد سهیم باشند. «من و سازم» مجموعه برنامه‌های حوزه موسیقی مؤسسه آپ‌آرت‌مان است که توسط گروه خلاق فیل ایده‌پردازی، طراحی و اجرا می‌شود. برنامه‌هایی که هدف اصلی آنها به اشتراک گذاشتن تجربه‌های شخصی نوازنده‌ها و موسیقیدان‌هاست. تجربه‌هایی که کمتر در کنسرت‌ها و اجراهای رسمی دیده و شنیده می‌شوند و ارزش‌های هنری خاص خود را دارند. تجربه‌هایی که مبنای خلاقیت موسیقیدان‌ها به شمار می‌روند. مؤسسه آپ‌آرت‌مان در تلاش است مجموعه برنامه‌های «من و سازم» را هر هفته جمعه‌ها به شکل مستمر برگزار کند. این برنامه با بلیت ۳۰ هزار تومانی در ساعت‌ ۲۱ روز جمعه۲۷ شهریور برگزار خواهد شد. علاقه‌مندان برای تهیه بلیت می‌توانند با شماره ۸۸۸۶۰۴۳۹ تماس گرفته یا به کتابفروشی و فروشگاه گاندو واقع در خیابان ایرانشهر، خیابان کلانتری، پلاک ۴۸ مراجعه کنند. ]]> Mon, 14 Sep 2015 10:59:34 GMT http://www.honarnews.com/vdcamana.49nua15kk4.html اجراي متفاوت دنگ شو در روز بزرگداشت مولانا در رشت http://www.honarnews.com/vdcevv8v.jh8woi9bbj.html گروه موسيقى دنگ شو در روز بزرگداشت مولانا، ميهمان مردم هنردوست شهر رشت خواهد بود. اين كنسرت ٨ مهرماه در دو سانس به همت شركت هامين گستر آريا با مديريت سيدعلى ميرمحمدى در سالن نامجو شهر رشت برگزار خواهد شد. حميدرضا خسروبيگى مدير برنامه هاى گروه دنگ شو ضمن اعلام اين خبر، از شهرهاى اصفهان، بوشهر، بندرعباس، همدان و ... به عنوان مقصدهاى بعدى اين گروه براى اجراى كنسرت گروه دنگ شو نام برد. شايان ذكر است فروش بليت اين كنسرت از ساعت ١١ صبح امروز در سايت ايران كنسرت آغاز خواهد شد.گفتنی است «هامین گستر آریا» پیش از این سابقه برگزاری کنسرت ها و آنسامبل های موفقی همچون کنسرت گروه «کامنت»، «لیان بوشهر»، «تئاتر موزیکال بانوی زیبای من»، «تئاتر موزیکال اشک ها و لبخند ها»، «جشنواره سه گانه خلیج فارس» و... را در کارنامه ی هنری خود دارد. ]]> Mon, 14 Sep 2015 09:53:13 GMT http://www.honarnews.com/vdcevv8v.jh8woi9bbj.html «آن دگر» رونمایی می شود http://www.honarnews.com/vdciu3av.t1aru2bcct.html به گزارش هنرنیوز به نقل از روابط عمومی فرهنگ سرای اندیشه، آلبوم موسیقی «آنِ دگر» آخرین اثر زنده یاد استاد غلامعلی پور عطایی و گروه موسیقی راد ها به جامعه فرهنگ دوست و دوستداران موسیقی اصیل و فولکلور ارائه می گردد.گفتنی است این اثر با روایتی از مرتضی و مجید یگانه راد و ساز و آواز زنده یاد استاد غلامعلی پور عطایی و آواز عبداله ساورعلیا ارائه خواهد شد.لازم به یادآوریست است این آلبوم روز جمعه ۲۷ شهریور ۹۴ ساعت ۱۷:۳۰ در سالن آمفی تئاتر فرهنگسرای اندیشه (واقع در خیابان شریعتی، نرسیده به پل سیدخندان) با حضور هنرمندان رونمایی خواهد شد.غلامعلی پورعطایی، نوازنده‌ی دوتار و خواننده‌ی آوازهای عاشقانه و عارفانه‌ی خراسان بود که سال گذشته، پس از تحمل یک دوره بیماری در سن ۷۳سالگی از دنیا رفت.ورود عموم جهت شرکت در این مراسم آزاد است . ]]> Mon, 14 Sep 2015 09:53:13 GMT http://www.honarnews.com/vdciu3av.t1aru2bcct.html کنسرت بداهه نوازی «بردیا صدرنوری» برگزار می‌شود http://www.honarnews.com/vdcjmoeo.uqe8mzsffu.html به  گزارش هنرنیوز ،در این برنامه، صدرنوری به اجرای قطعاتی از آلبوم «زندگی جاریست»، چند قطعه جدید و همچنین آهنگهایی از اساتید گذشته می‌پردازد. گفتنیست نواخته‌های این هنرمند در این کنسرت بر اساس دستگاه‌های ایرانی اما با شکلی آزاد می‌باشد.از آخرین فعالیت‌های «بردیا صدرنوری» می‌توان به ضبط آلبوم تکنوازی پیانو و همچنین همکاری در اجرای آخرین آلبوم گروه مهر با عنوان «نگاه آسمانی» به آهنگسازی «ناصر ایزدی» که آخرین مراحل تولید خود را طی می‌کند، اشاره نمود.شایان ذکر است که بردیا صدرنوری علاوه بر کنسرت‌های متعدد پیانو نوازی، سرپرستی گروه مهرآور، همکاری با گروه‌های خنیا، سیمرغ و ارکس‌تر مهر و همچنین تکنوازی با آواز استاد مهدی فلاح در آلبوم موسیقی «بهانهٔ تو» را در کارنامه خود دارد. پیش از این نیز، از این هنرمند کتاب «طرح جامع موسیقی کشور» و آلبوم موسیقی «زندگی جاریست» منتشر شده است. ]]> Sun, 13 Sep 2015 12:16:04 GMT http://www.honarnews.com/vdcjmoeo.uqe8mzsffu.html شهرام ناظری کنسرت «زمستان» را روی صحنه می‌برد http://www.honarnews.com/vdcfmcdc.w6d0tagiiw.html کنسرت شهرام ناظری با عنوان «زمستان» ۱۲ مهرماه، آغازگر دومین فستیوال موسیقی تهران در سالن همایش‌های برج میلاد خواهد بود.  شهرام ناظری به همراه گروه مولوی در نخستین شب دومین فستیوال موسیقی تهران کنسرت «زمستان» با اجرای قطعات ماندگار را با استفاده از اشعار مولانا، حافظ و اخوان ثالث روی صحنه خواهند برد. همزمان با شانزدهمین سالگرد تاسیس خانه موسیقی ایران، دومین فستیوال موسیقی تهران از ۱۲ تا ۱۵ مهرماه با اجرای چهار گروه موسیقی در سبک‌های مختلف در سالن همایش های برج میلاد بروی صحنه خواهد رفت. بر اساس این گزارش، مراسم اختتامیه جشن خانه موسیقی با معرفی آلبوم برتر سال و تجلیل از چهره های پیشکسوت هنری ۱۶ مهرماه در برج میلاد برگزار خواهد شد. ]]> Sun, 13 Sep 2015 11:53:54 GMT http://www.honarnews.com/vdcfmcdc.w6d0tagiiw.html همکاری دوباره همایون شجریان و سهراب پورناظری http://www.honarnews.com/vdcg7797.ak9xq4prra.html آلبوم «خداوندان اسرار» اولین سی‌دی از پروژه‌ی «آیینه‌ها» با آواز «همایون شجریان» و آهنگسازی «سهراب پورناظری» در کمتر از یک ماه دیگر به انتشار درخواهد آمد. در این اثر علاوه بر ساخته‌های «سهراب پورناظری»، قطعه‌ای از ساخته‌های «کیخسرو پورناظری» با نام «یاوران» آمده است که پیش از این در آلبوم «حیرانی» منتشر شده بود و حال«سهراب پورناظری» با نگاهی متفاوت آن را تنظیم و «همایون شجریان» اجرا کرده است. «خداوندان اسرار» شامل دو بخش است. در بخش اول آن «ساز و آواز»ی بداهه در مقام اصفهان با اشعاری از مولوی اجرا شده و بخش دوم شامل روایتی با نام «رهایی» در سه پرده‌ی «مهتاب، خداوندان اسرار، جانی و صد آه» بر روی اشعاری از خیام، مولوی و حافظ است. در این آلبوم موسیقی «آزاد میرزاپور» با نواختن بربت، «حسین رضایی نیا» دف، «همایون نصیری» سازهای کوبه‌ای، «آیین مشکاتیان» کوزه، «محمت اکاتای» سازهای کوبه‌ای، «آرشاک ساهاکیان» دودوک، «آرین کشیشی» گیتار بیس و «سهراب پورناظری» تنبور، آواز «همایون شجریان» را همراهی کرده‌اند. این اثر که در ایران، ترکیه و امریکا ضبط شده، در ایران توسط «غلامرضا صادقی» میکس و مسترینگ شده و توسط شرکت موسیقی «ایران‌گام» منتشر خواهد شد. طراحی جلد این اثر نیز همانند آلبوم‌های «نه فرشته ام، نه شیطان» و «آرایش غلیظ» توسط پونه میرلو انجام گرفته است. پروژه‌ی «آیینه‌ها» شامل پنج اثر است که در قالب آلبوم‌های صوتی و تصویری خداوندان اسرار، آیینه‌ها و مستندی با نام «آن سوی آیینه‌ها» به کارگردانی رخشان بنی‌اعتماد به تناوب منتشر خواهد شد. پیش از این، کنسرت موسیقی «آیینه‌ها» در ۵۳ اجرا در شهرهای مختلف ایران، اروپا و آفریقا اجرا شده است. ]]> Sat, 12 Sep 2015 08:01:17 GMT http://www.honarnews.com/vdcg7797.ak9xq4prra.html آلبوم «دیگر» اثر رامین کاکاوند منتشر شد http://www.honarnews.com/vdcgqu97.ak9xy4prra.html موسسه راوی آلبوم موسیقی ارکسترال «دیگر» به آهنگسازی و خوانندگی رامین کاکاوند را تولید و عرضه کرد.  رونمایی آلبوم «دیگر» شنبه ۲۱ شهریور در فرهنگسرای نیاوران ساعت ۵ با حضور چهره‌های موسیقایی همچون محمدرضادرویشی، صدیق تعریف، حسام الدین سراج و... برگزار خواهد شد. این اثر با نوازندگی کریم قربانی، میثم مروستی، علی رحیمی، محمود فرهمند، حسین رضایی نیا و دیگر هنرمندان در دو بخش موسیقی تنبور کرمانشاهان و ارکسترال قطعاتی با عناوین: درد عشق، ساقیان، دیگر، اشک نیاز مه عیار با اشعاری از مولانا، ابتهاج، حلاج، بافقی، ولیعی در دستگاه‌های نوا، شور، ماهور و آوازهای دشتی و بیات اصفهان تظیم شده است. ]]> Wed, 09 Sep 2015 09:22:39 GMT http://www.honarnews.com/vdcgqu97.ak9xy4prra.html کمتر به «موسیقی فرهیخته» پرداخته می شود/هدف جشنواره ستاره سازی نیست http://www.honarnews.com/vdch-qn6.23nimdftt2.html استاد مجید کیانی می‌گوید: جشنواره‌ باید موجب حفظ فرهنگ و موسیقی علمی بر اساس رپرتوار ایرانی باشد و هدفش ستاره سازی و گرایش به موسیقی عامه‌پسند نیست. به همین علت موسیقی دستگاهی و ردیف را انتخاب می‌کنند، بخصوص امروزه توجه چندانی به اصالت‌های موسیقی نمی‌شود.  در طی برگزاری جشنواره موسیقی جوان با استاد مجید کیانی نوازنده پیش‌کسوت سنتور و مدرس دانشگاه و محقق و پژوهشگر موسیقی در مورد جشنواره و مسائل مربوط به موسیقی مصاحبه‌ای تفصیلی انجام گرفت. مجید کیانی ردیف سنتور ابوالحسن صبا و قطعات علینقی وزیری و روح‌الله خالقی را به مدت چهارسال در هنرستان آزاد موسیقی ملی فراگرفت. سپس در دانشکده هنرهای زیبا دانشگاه تهران قسمتی از ردیف میرزاعبدالله را نزد داریوش صفوت و نورعلی خان برومند آموخت و برای مدت چهار سال دیگر نزد برومند بقیه ردیف میرزاعبدالله و همچنین شیوه سنتورنوازی حبیب سماعی را فراگرفت. پس از آن مدت ۲ سال نزد عبدالله دوامی برای آموختن ردیف آوازی و همچنین چگونگی اجرای موسیقی ایرانی تحصیل کرد. سپس مدت ۳ سال در دانشگاه سوربن پاریس نزد تران و انکه و ادیت وبر در رشته اتنوموزیکولوژی تحصیل کرد. کتاب هفت دستگاه موسیقی ایران، کتاب مبانی نظری موسیقی ایران، کتاب چگونگی پژوهش در موسیقی ایران، آلبوم هفت دستگاه موسیقی ایران، ضربی‌های حبیب سماعی، گذری در شیوه سنتورنوازی حبیب سماعی، شناخت موسیقی ۱ و ۲ و ۳ شناخت موسیقی ۱: نوا (نگرشی برغم در موسیقی ایران)(برنده جایزه کتاب سال جمهوری اسلامی ایران) ۲- سید حسین طاهرزاده ۳- حبیب سماعی، بررسی ۳ شیوه هنر تک نوازی، سنتور (تکنوازی سنتور از مجموعه خسروانی)، ایران (تکنوازی سنتور از مجموعه خسروانی)،آلبوم نقش سکوت در موسیقی دستگاهی، نگرشی بر غم در موسیقی ایرانی، آلبوم هفت مثنوی، چهار عنصر طبیعت در موسیقی، بررسی سه شیوه هنر تکنوازی، آلبوم خیام و موسیقی، آلبوم طبیعت در هنر موسیقی، آلبوم بررسی وزن در موسیقی ایرانی، آلبوم جایگاه معنوی در هنر موسیقی ایران، آموزش سنتور - روش ردیف نوازی - دستگاه شور ردیف میرزا عبدالله از جمله آثار و فعالیت‌های شاخص وی در موسیقی ایرانی است. سطح نهمین جشنواره موسیقی جوان را تا الان چطور ارزیابی می‌کنید؟ بهتر از سال قبل است. همه شرکت کننده‌های مرحله اول مثلا اگر حدود ۱۰۰ نفر بودند از لحاظ نوازندگی خوب بودند و همین کار انتخاب را سخت می‌کرد و یکی از مشکلات این جشنواره این است که به علت محدودیت در انتخاب با این مشکل مواجه می‌شویم و بصورت نمادین هفت یا هشت نفر را انتخاب می‌کنیم. سطح این جشنواره را در مقایسه با دیگر جشنواره‌های داخلی چطور ارزیابی می‌کنید؟ این جشنواره‌ باید موجب حفظ فرهنگ و موسیقی علمی بر اساس رپرتوار ایرانی باشد و هدفش ستاره سازی و گرایش به موسیقی عامه‌پسند نیست. به همین علت موسیقی دستگاهی و ردیف را انتخاب می‌کنند، بخصوص امروزه توجه چندانی به اصالت‌های موسیقی نمی‌شود. این رویکرد و تمرکز و اشاعه موسیقی اصیل بر مبنای علم می‌تواند بسیار مثمر ثمر باشد و این جشنواره از این بابت خوب است. سنتورنوازی امروز بین جوانان به چه سمت و سویی می‌رود؟ متاسفانه به سمت کارهای نمایشی و کمی به سمت گرایش‌های مردم‌پسند می‌رود و کمتر به موسیقی جدی و عالمانه که امروزه مسئولین عنوان «موسیقی فرهیخته» بر آن نهاده‌اند، پرداخته می‌شود. با توجه به گرایش جوانان به سمت تکنیک و استفاده از «پاساژها و فیگورها»ی سرعتی آیا به همین میزان نیز حس و حال موسیقایی با مضراب نوازندگان عجین شده است؟ در اصل، تکنیک صنعت فن است. یک نوازنده باید فنون موسیقی و آداب آن را به خوبی فراگرفته باشد تا بتواند با ذوق و اندیشه خود یک اثر را اجرا کند اما اگر تکنیک را وسیله‌ای برای نشان دادن مهارت‌های شخصی و جلب توجه بکار ببریم آن وقت است که احساس خوبی در مخاطب بوجود نمی‌آید. در حال حاضر عمده فعالیت شما در موسیقی چیست؟ تدریس ردیف در دوره کارشناسی ارشد در دانشگاه تهران (پردیس هنرهای زیبا) و تدریس در دانشگاه هنر را برعهده دارم. در کلاس خصوصی خودم سه روز در هفته به شاگردان آموزش می‌دهم و بیشتر بر ردیف و تحقیق تاکید دارم چراکه تنها حفظ ردیف کارگشا نیست؛ بلکه باید با مطالعه و تحقیق روی آثار گذشتگان باشد و از صورت تقلید بیرون بیاید و اینچنین با فراگیری ردیف و رجوع به آثار گذشتگان به همراه تحقیق مستمر به موسیقی فاخر و پویا می‌رسیم. شما همیشه از هیاهو و تبلیغ و بزرگنمایی دور بوده‌اید و هرازگاه با حوصله و طی سالیان، اثری خلق می‌کنید. آیا در سال‌های اخیر تالیف یا آلبوم موسیقی منتشر کرده‌اید؟ به تازگی کتاب «به یاد حبیب» (منظور حبیب سماعی نوازنده نامدار و فقید سنتور) را نوشته و منتشر کرده‌ام که به صورت گفتگوست. در این گفتگو سعی شده که از خاطره گویی پرهیز شود بلکه بیشتر به صورت سوالات فنی در مسیر شناخت موسیقی پیش می‌رود. دو پژوهش نیز انجام داده‌ام یکی «مقایسه موسیقی دستگاهی با خط نستعلیق» و دیگری «معماری در موسیقی». طی سال‌های اخیر اجرا یا کنسرت عمومی و یا پژوهشی در داخل یا خارج کشور داشته‌اید؟ اخیرا خیر، به این دلیل که بیشتر به تحقیق و پژوهش و تدریس می‌پردازم. چندین مورد اجرا در خارج از کشور هم پیشنهاد شده اما به دلیل مسافت و کارهای در دست پژوهش و اینکه از سفر طولانی اذیت می‌شوم آنها را نپذیرفته‌ام. با توجه به اینکه شما شیوه مخصوص به خود را در نوازندگی و تدریس سنتور دارید و با نوازندگی با مضراب لُخت یا بدون نمد معروف هستید و حتی در شیوه مضراب‌نوازی و همراهی کوبه‌ای و حتی آوا نگاری برروی حروف ابجد کار می‌کنید، شاگردان شما پس از چه مدت به حداقل آرمان‌های شما در سنتور‌نوازی دست می‌یابند؟ مثل هر موضوع آموزشی اگر تقسیم کنیم، یک دوره مقدماتی و متوسط را طی زمان ۵ سال فرامی‌گیرند که این در اصل ظاهر کار است ولی برای پی بردن به باطن کار که اصل است زمان بخصوصی نمی‌توان تعیین کرد به این خاطر که بخش مهمی از آن به اخلاق و شکوفایی ذهن و قلبی پاک و ذهنی شفاف احتیاج است و این شیوه فراگیری موسیقی اصیل ایرانی نه تنها جنبه‌های فنی و علمی و حسی بلکه مراتبی بس اخلاقی و ارتباط مستقیم با خود سازی دارد. ]]> Tue, 08 Sep 2015 08:01:19 GMT http://www.honarnews.com/vdch-qn6.23nimdftt2.html عارف دردانه انقلاب مشروطه و گوهر بی‌همتای موسیقی و شعر انقلابی معاصر ایران http://www.honarnews.com/vdceox8v.jh8wxi9bbj.html عارف قزوینی طلایه‌دار هنر و اندیشه ایرانی در دوره مشروطه تا به اکنون است همه ما وامدار و مرهون تلاش این شاعر، ترانه‌سرا و آوازخوان ملی هستیم «صدیق تعریف» خواننده آلبوم «عارفِ شیدا» در مورد «عارف قزوینی» معتقد است: عارف، شیفته مردم و مردم‌سالاری بود که نشانه‌هایش برای اولین بار در تاریخ سرزمینمان در انقلاب مشروطه متبلور گشت. «صدیق تعریف» خواننده آلبوم «عارفِ شیدا» به مناسبت هشتادمین سال خاموشی «ابوالقاسم عارف قزوینی» و یادمان جنبش مشروطه منتشر شده؛ یادداشتی درباره «عارف قزوینی» نوشته است، که متن کامل آن‌ را در ادامه می‌خوانید: تا پیش از سربرآوردن و تولد هنری «ابوالقاسم عارف قزوینی» (۱۳۱۲ـ ۱۲۵۹)، تصانیف و ترانه‌ها ساختار و سازمانی تقریباً مشخص و اغلب تکراری داشتند. به طور معمول و رایج، این خط مشخص و یکنواخت همچنان به صورت افقی پیش می‌رفت که عارف در حرکتی انقلابی و نوآورانه، این حرکت یکنواخت و افقی را به شکل عمودی و فواره‌ای دیگرگونه کرد. این تغییرات چه به لحاظ ساختار موسیقیایی و گردش ملودی و چه به لحاظ واژگان، کلام و شاعرانگی‌اش، پرواز متهورانه‌ای بود که تا پیش از او قطعاً بی‌سابقه بوده و تأثیراتش تا به امروز جاری و ساری است. عارف، تصانیفش را تحت تأثیر اتفاقات سیاسی اجتماعی می‌سرود عارف، شمایل هنرمند نواسازی را به نمایش می‌گذارد که هر چند تصانیفش را تحت تأثیر اتفاقات سیاسی اجتماعی می‌سرود، اما آثار او صرفاً صدور یک مانیفست سیاسی انقلابی نمی‌تواند تلقی شود؛ چرا که عشق و مهر به وفور در رگ و پی این آثار جریان دارد. عارف فرزند خلف و پوینده راه بزرگان تاریخ ادبیات و هنر ایران تحلیل و آنالیز دقیق عارف به این نتیجه می‌رساندمان که او فرزند خلف و پوینده راه بزرگان تاریخ ادبیات و هنر ایران و جهان بوده؛ فرزند بزرگانی چون فردوسی بزرگ که شاهنامه‌اش توأمان از عشق و حماسه سرشار است و این اساساً خاصیت حماسه است. یا از معاصرین نیز می‌توان به احمد شاملوی بزرگ اشاره کرد که شعر او در حالی که بر بلندای حماسه ایستاده مملو از عشق ملموس فردی و زمینی است. همین درهم تنیدگی و چندوجهی بودن، رمز و راز ماندگاری آثار این بزرگان به شمار می‌آید. «بهار دلکش»، «از کفم رها»، «تُرک چشم» و «بلبل شوریده» عارف، غالباً تصانیف خود را با حس عاشقانه زمینی و شخصی آغاز می‌کند؛ به گونه‌ای که شنونده بلافاصله در کوتاه‌ترین زمان، خود را در کانون احساسی ترانه می‌بیند و عارف درست در همین لحظه او را با خود به وادی دغدغه‌های سیاسی ـ اجتماعی می‌کشاند؛ «بهار دلکش»، «از کفم رها»، «نه قدرت»، «آی امان»، «تا رُخت مقید»، «تُرک چشم»، «بلبل شوریده» و ... همگی از آن جمله‌اند. عارف، سرشار از شور انقلابی است عارف، سرشار از شور انقلابی است. در میان هم‌نسلان و هم‌روزگاران او، شاعران و تصنیف‌سازان برجسته‌ای می‌زیسته‌اند که تصانیف ممتازی نیز از خود به یادگار گذاشته‌اند. اغلب این تصانیف در عین قدرت و صلابت، صرفاً به بیان احساسات شخصی و زمینی شاعر می‌پردازند. نمی‌توان منکر ملاحت و زیبایی و شکرافشانی «علی‌اکبر شیدا» در تصانیفی چون: «سلسله موی دوست»، «تو دوری از برم» و ... شدکه در زمره شاهکارهای موسیقی ایران به شمار می‌آیند و انکار و نادیده انگاشتن آنها جفا به او و هنر اوست. عارف، دردانه انقلاب مشروطه و گوهر بی‌همتای موسیقی و شعر انقلابی معاصر ایران عارف، بی‌گمان دردانه انقلاب مشروطه و یگانه گوهر بی‌همتای موسیقی و شعر انقلابی معاصر ایران زمین است. شور و طغیان انقلابی او توأم با احساسات شخصی و نهانی‌اش ترکیبی خلق می‌کند بی‌همانند؛ در حقیقت و بی‌گمان واژه «وطن» نخستین بار بر زبان، کلام، قلم و صوت او جاری می‌شود چرا که تا پیش از آن تعابیری چون وطن، خاک، عرق ملی، ایران و ... معنایی غیر از این داشته‌اند. همانطور که پیشتر اشاره شد عارف آثارش را متأثر از رخدادهای زمانه می‌آفرید. عارف، شیفته مردم و مردم‌سالاری بود او شیفته مردم و مردم‌سالاری بود که نشانه‌هایش برای اولین بار در تاریخ سرزمینمان در انقلاب مشروطه متبلور گشت. وی طلایه‌دار هنر و اندیشه ایرانی در دوره مشروطه تا به اکنون است و در تاریخ این سرزمین، جاری و ساری بوده و خواهد بود. علاوه بر تأثیرات متعدد بر اندیشه، تفکر و شور انقلابی زمانه‌اش، عارف در حوزه تصنیف‌سازی نیز اثرگذاری‌اش مشهود و غیرقابل انکار است و به وضوح می‌توان ردپای تأثیر او را حتی در آثار تصنیف سرایان متأخر هم جست و جو و مشاهده کرد. تصانیف عارف، شأن نزول خاص خود را دارند هر یک از تصانیف عارف، شأن نزول خاص خود را داشته و بلااستثناء به مناسبتی ویژه خلق شده‌اند؛ «از خون جوانان وطن» را در رثای شکست تراژیک انقلاب مشروطه می‌سراید؛ «گریه کن» را در سوگ مرگ تراژیک کلنل «محمدتقی خان پسیان» شوریده انقلابی عاشق؛ «ای دست حق پشت و پناهت بازآ» را در ارتباط با «سید ضیاء» و «چه آذرها به جان» را به یاد «ستارخان» و «باقرخان» سرداران سرفراز سربدار می‌آفریند و از دیگر نمونه آثار مثال‌زدنی و ماندگار عارف، تصنیف «باد خزانی» است که از تصانیف محبوب نگارنده بوده و از روی همین علاقه، سال‌ها پیش آن‌ را بازخوانی کرده‌ام. تصنیفی که عارف آن را در واپسین روزهای حیاتش سروده و مضمون آن به اعتقاد من، نوعی گفت‌وگو با خود و ملامت خویش است و حسرت فرصت‌ها و روزگاران از دست رفته. موسیقی ممتاز و شایسته و فاخر بی‌گمان، کلام را هم برخواهد کشید عارف به تمام و کمال، می‌داند و نشان می‌دهد در هر اثر هنری، آنجا که پای موسیقی و شعر در میان است، شعر و کلام به تنهایی نمی‌تواند به یک اثر موسیقیایی اعتبار بخشد؛ بلکه موسیقی ممتاز و شایسته و فاخر بی‌گمان، کلام را هم برخواهد کشید. از این منظر، اگر به تصنیفی چون «از خون جوانان وطن» بنگریم، خواهیم دید که روح تراژیک و شکست انقلاب مشروطه، نه تنها در کلام و شعر تصنیف، که با تمام قدرت در لحظه لحظه ملودی و موسیقی هم جاری است. پرش‌ها و فواصل بلند و آشکار ملودی به ویژه در بیان کلمات «خون و جوانان» تأثیر بسزا و شایسته‌ای در شأن نزول تصنیف دارد. ترانه‌سرایی و شاعری، نواسازی و تصنیف‌سازی و آواز خوش «ابوالقاسم عارف قزوینی» همزمان از سه موهبت ممتاز و درخشان برخوردار است؛ ترانه‌سرایی و شاعری، نواسازی و تصنیف‌سازی و آواز خوش. این سه امتیاز ممتاز و برجسته و در کنارش شور انقلابی، از او هنرمندی چندوجهی، منشوری و تمام عیار می‌سازد که از هر منظری به او نگریسته شود، واجد ارزش‌های متعدد انسانی و هنری است. اما دریغا و دردا و شگفتا که هیچ اثر ضبط شده‌ای از صدای این مرد بزرگ موجود نیست؛ مگر چند دقیقه‌ای موجود در صفحه‌ای مومی موسوم به صفحات استوانه‌ای که گویا در موزه‌ای در لندن نگهداری می‌شود و به نظر می‌رسد کسی هم تا به حال آن را نشنیده باشد. اجرای کنسرت در «باغ خونی» مشهد برای اولین بار در ایران عارف، اولین موسیقیدان و خواننده‌ای است که برای اولین بار در ایران به منظور اجرای کنسرت به روی صحنه می‌رود. نخستین کنسرت او در مشهد، در باغ ملی آن شهر که در آن روزگار، «باغ خونی» می‌نامیدندش، به اشاره کلنل «محمدتقی خان پسیان»، دوست، یار و عاشق سینه چاک عارف، برگزار می‌شود. پیش از این، موسیقی زنده عموماً در دربارها و محافل اشرافی، اجرا می‌شده است. این البته نکته‌ای نیست که بتوان بابتش بر آن هنرمندان بزرگ خرده گرفت. اما عارف، شوری دیگر در سر داشت و سودایی دیگر. عارف انقلابی و طغیانگر، موسیقی را از دربارها به میان مردم آورد عارف انقلابی و طغیانگر، عزمی جزم داشت تا موسیقی را از دربارها به میان مردم آورده و از طریق موسیقی و تصنیف و آواز، ندای آزادیخواهی و پیام مشروطه را به گوش مردم ایران زمین برساند. این مهم ابتدا در تهران میسر نبود و بادها در جهت خلاف او و باورهای او می‌وزید، اما عشق کلنل پسیان انقلابی راه را برای شروع حرکت بزرگ و تاریخی هموار و فراهم ساخت. از آن روز تا به اکنون همه ما، چه مجریان بر صحنه و تماشاگران و مشتاقان صحنه، بسیار وامدار و مرهون تلاش این شاعر، ترانه‌سرا و آوازخوان ملی هستیم. گویا حتی عارف، خود در ساخت سکو و صحنه اجرا، مشارکت مستقیم داشته است. «رحم ای خدای دادگر» تصنیف مشهور او برای نخستین بار بر این صحنه جاری شد و گزش لبه برنده تیغ کلام عارف با قجر و قجریان، «ایرج میرزا» شاعر هم عصر او را آزرده کرد و همین زمینه‌ای شد برای اثر ماندگار و درخشان «عارف نامه» توسط ایرج میرزا. عارف، ملک الشعرای بهار و میرزاده عشقی در ادامه توصیف ویژگی‌های عارف، در این مجال کوتاه اگر لازم باشد بین او و هم‌نسلان و هم‌طرازان گردن‌فراز هم روزگارش مقایسه‌ای کنیم، بر این گمانم که باید از بزرگمرد عرصه ادبیات و شعر، از «محمدتقی خان ملک الشعرای بهار» نام بیریم. هر دو شخصیتی چند وجهی دارند و هر دو، سرشار از شور انقلابی؛ البته در این تقسیم‌بندی و مقایسه، «میرزاده عشقی» شاعر جوان شهید هم، جایگاه خاص خود را دارد. بهار، شاعری است توانا و ادیبی است تصنیف‌سرا و سیاست‌مداری است تمام عیار، و عارف، تصنیف‌سازی است شاعر و خواننده و سیاست‌مداری است به تمام معنا؛ برخلاف شیدا که خود تصنیف‌سازی است ممتاز اما فارغ از دغدغه‌های اجتماعی و سیاسی بزرگانی چون بهار و عارف. رؤیایی شیرین و دلفریب عارف و روشنفکران هم‌دوره‌اش، با پیدایش جمهوری رضاخانی، فریفته شعار و رؤیای دلفریب «جمهوریت» او شده و در همین دوران، عارف، تصنیف «جمهوری» را می‌آفریند. صفحات این تصنیف با صدای ماندگار و جاودانه «قمرالملوک وزیری» بعد از جلوس رضا شاه بر اریکه قدرت، به سرعت جمع‌آوری شده و رؤیای دلنشین جمهوریت در حد همان رؤیای شیرین و دلفریب باقی می‌ماند. عارف و هم‌اندیشان‌اش سرخورده به کنجی می‌خزند و عارف به همراه سگش «ژیان» به دره «مراد بیک» عباس‌آباد همدان به تبعید خود خواسته می‌رود و پس از سپری کردن ایام نومیدی و افسردگی، در مرگی زودهنگام در ۵۳ سالگی جان به جان آفرین تسلیم کرده و از رنج جهان می‌رهد. حدیث عارف و عارفیان، همواره مرا یادآور بخشی از این شعر درخشان شاملوی بزرگ است؛ هرگز از مرگ نهراسیده‌ام / اگر چه دستانش از ابتزال شکننده‌تر بود/ هراس من باری همه از مردن در سرزمینی است که مزد گورکن/ از آزادی آدمی افزونتر باشد/ جستن، یافتن و آنگاه به اختیار برگزیدن و از خویشتن خویش بارویی پی افکندن/ اگر مرگ را از این همه ارزشی بیشتر باشد/ حاشا حاشا که هرگز از مرگ هراسیده باشم و همچنین یادآور دو بیت درخشان یکی از نخستین شاعران شعر پایداری، «حنظله بادغیسی» است که در سپیده‌دمان پیدایش شعر پارسی درخشیده و شعرش همچنان تا روزگار ما و روزگاران آینده خواهد درخشید: مهتری گر به کام شیر دراست شو خطر کن زکام شیر بجوی یا بزرگیّ و عزّ و نعمت و جاه یا چو مردانت مرگ رویاروی ]]> Mon, 17 Aug 2015 11:29:08 GMT http://www.honarnews.com/vdceox8v.jh8wxi9bbj.html